Patents for inventions and utility models

Bazuar në legjislacionin kombëtar  “Për patentat” ju informojmë si vijon:

A patent is an exclusive right granted for an invention, which can be a product or a process that provides a new way of creating something or offers a new technical solution to a problem.

Patentat lëshohen për shpikje të cilat janë të reja, përmbajnë hap shpikës dmth duke pasur parasysh arritjen e mëparshme, shpikja nuk ka qenë e kapshme nga një person i kualifikuar në fushën e arritjes, ku përfshihet ajo, gjithashtu, shpikja duhet të jetë e zbatueshme në industri, përshirë edhe bujqësinë.

Patenta nuk mund të lëshohet për shpikje të cilat, përdorimi tregtar i të cilave bie në kundërshtim me rendin publik, moralin ose shëndetin publik dhe jetën e njerëzve.

A patent provides protection to the patent holder for an invention.

The protection is granted for a limited period, generally for 20 years from the filing date of the patent application. This period can be extended by up to 5 more years for pharmaceutical patents and plant-protected products.

The patent for national applications granted by the DPPI will have legal validity only if, within 10 years from the filing date, the owner submits to the DPPI an examination report issued by an institution authorized for the essential examination of inventions. Otherwise, the patent will be invalid.

Modelet e përdorimit (MP)

Një shpikje mund të regjistrohet si MP në rast se ajo është e re dhe e zbatueshme në industri.

Procedura e aplikimit dhe ekzaminimit për dhënien e mbrojtjes si MP është e njëjtë sikurse procedura e mëposhtme për patentimin e shpikjes.

Mbrojtja e patentës nënkupton atë që shpikja nuk mund të tregtohet, përdoret, ose shitet pa lejen e pronarit të patentes. Këto të drejta për patenta zakonisht ligjërohen në gjykatë, e cila në shumë sisteme gjyqësore, ka autoritet ligjor në ndalimin e përdorimeve të paligjshme të patentave. Gjithsesi gjykata mund ta deklarojë një patentë të pavlefshme në rast se kërkohet në mënyrë të pakontestueshme nga një palë e tretë.

The owner of a patent has the right to decide who can or cannot use the patented invention for the period during which the invention is protected. The patent holder can grant permission or license third parties to use the invention by signing a legal agreement for this purpose. The owner can also sell the rights to the invention to someone else. Once the patent's protection period expires, the invention becomes public. This means that the owner no longer has rights over the invention, and it can be used by others.

Shpikjet të cilat nuk janë patentuar mund të kopjohen, të shiten apo të shpërndahen nga çdokush. Kjo nënkupton se pa një patentë shpikësit mund të humbasin të ardhurat të cilat do t’i kishin përftuar nga shpikja e tyre. Nëse shpikjet janë të suksesshme dhe te pa patentuara dhe ka shumë kërkesa për t’i blerë ato, atëherë nuk ka asnjë arsye t’i ndalojë kompanitë e tjera t’i shesin dhe të përfitojnë nga ato. Një konkurencë e tillë mund të uli shitjet dhe për pasojë edhe fitimet të cilat shpikësi mund të kishte nga shpikja e tij. Gjithashtu, pa një patentë nuk mund të lieçnsohet një shpikje tek një investitor, prodhues, apo shpërndarës.

It can also happen that an inventor does not want to disclose their invention and does not patent it. Meanwhile, another person may come up with the same invention and patent it. In this case, the first inventor would not benefit financially from their invention.

Patents encourage individuals by offering recognition of their creativity and material rewards for their inventions. These incentives promote innovation, which shows that the quality of human life is continuously improving.

Shpikjet e patentuara në fakt kanë të bëjnë me çdo aspekt të jetës njerëzore, që nga drita elektrike (patenta e Edisonit dhe Sëanit) dhe plastika (patente e Baekelandit), tek stilolapsat me majë në formë topthi (patentë e Biro-s) apo mikroproçesorët (patenta të Intel, psh).

All patent holders are required, in exchange for patent protection, to make information about their inventions public in order to enrich technical knowledge worldwide.

This increase in public knowledge stimulates further creativity and innovation in others. In this way, patents provide not only protection for the owner but also valuable information and inspiration for future generations of inventors and researchers.

Patentat e lëshuara janë të mbrojtura vetëm në vendin në të cilin janë leshuar. Psh patentat e lëshuara në Shqiperi janë të mbrojtura vetëm në Shqipëri dhe jo në vendet e tjera. Në këtë rast kushdo  në vendet e tjera mund të kopjojë, prodhojë të shesë dhe shpërndajë shpikjen tuaj pa qenë nevoja e licencimit. Për të qenë të mbrojtur pronarit të patenteës i duhet të aplikojë në të gjithë vendet në të cilat ka interes mbrojtjeje.

Procesi i patentimit të shpikjes në shumë vende është një proces i gjatë dhe i shtrenjtë.

Fortunately, in 1970, many countries decided to simplify the process for patenting and protecting inventions and created the PCT (Patent Cooperation Treaty). Thanks to the PCT, inventors can file only one application for an international patent, which is valid in 120 countries, including our own.

Applicants can choose whether they want to apply for a patent in all of these countries or only in a part of them.

Patentat e lëshuara janë të mbrojtura vetëm në vendin në të cilin janë leshuar. Psh patentat e lëshuara në Shqiperi janë të mbrojtura vetëm në Shqipëri dhe jo në vendet e tjera. Në këtë rast kushdo  në vendet e tjera mund të kopjojë, prodhojë të shesë dhe shpërndajë shpikjen tuaj pa qenë nevoja e licencimit. Për të qenë të mbrojtur pronarit të patenteës i duhet të aplikojë në të gjithë vendet në të cilat ka interes mbrojtjeje.

Procesi i patentimit të shpikjes në shumë vende është një proces i gjatë dhe i shtrenjtë.

Fortunately, in 1970, many countries decided to simplify the process for patenting and protecting inventions and created the PCT (Patent Cooperation Treaty). Thanks to the PCT, inventors can file only one application for an international patent, which is valid in 120 countries, including our own.

Applicants can choose whether they want to apply for a patent in all of these countries or only in a part of them.

Drejtoria e Përgjithshme e Pronësisë Industriale ekzaminon aplikimin në përputhje me legjislacionin kombëtar  “Për patentat”.

Në kuadër të përmbushjes së detyrimeve që rrjedhin nga zbatimi i ligjit 107/2021 “Për bashkëqeverisjen, “Aplikimi për lëshimin e një patente bëhet vetëm nëpërmjet platformës e-Albania, të cilën mund ta aksesoni edhe nga seksioni e-filing i faqes ëeb te DPPI: dppi.gov.al 

Shërbimi i duhur është Aplikim për patentë për shpikje

Në faqen që gjenerohet do të zgjidhni: Aplikim për patentë kombëtare për shpikje. 

Formulari i aplikimit që shfaqet kur aksesoni portalin, plotësohet on-line nga aplikanti ose nga përfaqësuesi i tij. Kërkesa për patentë bëhet për një shpikje të vetme ose për një grup shpikjesh, të lidhura në një mënyrë të tillë sa që formojnë së bashku një koncept shpikës të vetëm e të përgjithshëm.

The patent application must include:

a) the form

b) a description of the invention;

c) one or more claims;

d) drawings, referenced in the description or claims;

d) an abstract (summary of the invention);

e) the priority document if priority is claimed;

f) the authorization for representation when the application is submitted by the applicant's representative.

h) the statement of the inventor(s) expressing the intent for the patent to be issued in the name of the applicant.

i) the payment document for the filing fee.

Applications submitted are examined according to their serial number. The DPPI reviews them within a period of 3 months from the date of application submission.

Data e depozitimit të një aplikimi për regjistrimin e një patente është data kur DPPI-ja merr në dorëzim aplikimin e plotësuar sipas kërkesave të ligjit. Nëse kërkesa nuk është e plotë, aplikanti njoftohet t’i plotësojë ato brenda një periudhe tremujore nga data e njoftimit. Nëse aplikanti nuk i kryen plotësimet dhe korrigjimet e kërkuara brënda afatit kërkesa refuzohet të depozitohet.

Autorizimi i perfaqësimit (kur nevojitet) do te niset origjinal ose njësuar tek noteri,  me postë brenda një muaji nga data e depozitimit on-line.

Më tej DPPI-ja vijon ekzaminiminn në bazë të kritereve ligjore.

DPPI publishes in the Industrial Property Bulletin every application filed, immediately after the completion of an 18-month period from the filing date or, when priority is claimed, from the priority date. If the applicant requests in writing, before the completion of the 18-month period, for the application to be published earlier and pays the corresponding fee, DPPI publishes it immediately.

DPPI also publishes in the Industrial Property Bulletin every patent granted.

Afati i një patente është 20 vjet nga data e depozitimit të kërkesës.

Afati i një modeli përdorimi është 10 vjet nga data e depozitimit të kërkesës.

The applicant or the owner of a patent may request the restoration of the right within one month from the date of receiving the notification of the rejection of the patent application or any other application, through a written request and by paying the relevant fee.

The owner of a patent that has become invalid due to the non-payment of the renewal fee within the deadline specified by the Law may request the restoration of the right to the patent at any time, by submitting the documents mentioned in the relevant regulation to the DPPI.

If the DPPI accepts the request for the restoration of the right, it notifies the applicant or the patent owner in writing about the restoration of the right and the deadline within which they must rectify the deficiencies, and it publishes the decision. The refusal issued by the DPPI is revoked, and the examiner continues the procedure in accordance with the Law.

Brenda një periudhe tre mujore nga data e marrjes së njoftimit për refuzimin e aplikimit, aplikanti ka të drejtë të apelojë vendimin e DPPI. Kur kërkesa për apelim përmbush kërkesat e parashikuara, bordi i apelit e shqyrton kërkesën për apelim brenda një periudhe tremujore nga data e paraqitjes së tij dhe njofton apeluesin për vendimin e marrë. Apeluesi ka të drejtë të ankimojë në gjykatë vendimin e bordit të apelit, brenda 45 ditëve nga marrja njoftim për vendimin e bordit të apelit.

Gjatë shqyrtimit, bordi i apelit ka të drejtë t’i kërkojë apeluesit të vendimit të paraqesë materiale dhe dokumenta të tjera shtesë brenda një periudhe një mujore nga data e njoftimit.
Në rast se vendimi i bordit të apelit apelohet në gjykatë, një kopje e vendimit përfundimtar të gjykatës depozitohet në dosjen e aplikimit për patentë dhe DPPI refuzon aplikimin ose lëshon patentën në përputhje me vendimin e gjykatës.

Objections to the granting of a patent may be filed with the DPPI within a nine-month period from the date of publication of the patent grant.

Bordi i apelit në DPPI e shqyrton kundërshtimin për dhënien e një patente, brenda 3 muajve nga data e paraqitjes së tij. Në rast se kundërshtimi nuk plotëson kërkesat bordi i apelit e konsideron të paparaqitur kundërshtimin dhe njofton me shkrim kundërshtuesin, në të kundërt, bordi i apelit i kërkon kundërshtuesit nëpërmjet një njoftimi me shkrim të plotësojë të metat brenda 30 ditëve nga data e njoftimit.

Kur bordi i apelit pranon për shqyrtim kundërshtimin, njofton me shkrim pronarin e patentës kundër së cilës është depozituar kundërshtimi dhe i dërgon atij një kopje të kundërshtimit dhe të dokumentave të tjera bashkangjitur atij. Pronari i patentës ka të drejtë që, brenda 3 muajve nga data e njoftimit, të depozitojë me shkrim pretendimet e tij lidhur me kundërshtimin dhe çdo dokument tjetër në mbështetje të pretendimeve të tij.

Gjatë shqyrtimit, bordi i apelit ka të drejtë t’u kërkojë palëve, nëpërmjet një njoftimi me shkrim, të paraqesin materiale dhe dokumenta të tjera shtesë brenda një periudhe një mujore nga data e njoftimit.

Bordi i apelit merr vendim lidhur me kundërshtimin dhe njofton me shkrim palët. Vendimi i bordit të apelit mund të apelohet në gjykatë brenda 30 ditëve nga data e marrjes së njoftimit.

The DPPI reflects the court's decision in the patent register and publishes it in the Industrial Property Bulletin if the patent has been revoked.

Ripërtëritja e patentës duhet të depozitohet pranë DPPI vetëm nëpërmjet platformës “e-Albania”, të cilën mund ta aksesoni edhe nga seksioni e-filing i faqes web te DPPI: dppi.gov.al .  Mbajtja në fuqi e patentës dhe modelit të përdorimit

1. Mbajtja në fuqi e patentës dhe modelit të përdorimit kushtëzohen nga kryerja e pagesës së tarifës vjetore të ripërtëritjes.
2. Tarifa vjetore e ripërtëritjes, paguhet nga çdo individ ose person.
3. Tarifa vjetore e ripërtëritjes paguhet për vitin e tretë dhe çdo vit tjetër pasues, duke e filluar llogaritjen nga data e depozitimit të kërkesës.
4. Tarifa vjetore e ripërtëritjes për kërkesën fillestare që është për t’u bërë në datën e depozitimit të kërkesës për ndarje të aplikimit për patentë është e pagueshme edhe për kërkesën e ndarë në datën e depozitimit të kërkesës për ndarje.
5. Nëse tarifa vjetore e ripërtëritjes nuk paguhet brenda afatit të përcaktuar në pikat 3 ose 4,ajo mund të paguhet brenda gjashtë muajve të tjerë shtesë përkundrejt pagesës së një tarife shtesë, të barabartë me 50% të vlerës së tarifës vjetore përkatëse. Nëse tarifa vjetore nuk paguhet as brenda kësaj periudhe shtesë gjashtëmujore, ajo mund të paguhet brenda një periudhe të dytë shtesë prej dy muajsh në vijim të periudhës së parë shtesë, përkundrejt pagesës së një tarife shtesë, të barabartë me 100% të vlerës së tarifës vjetore përkatëse.
6. DPPI-ja njofton aplikantin, mbajtësin e patentës apo mbajtësin e modelit të përdorimit për mospagesën e tarifës vjetore të ripërtëritjes dhe pasojave që vijnë prej saj, si dhe mundësinë për të kryer pagesën sipas pikës 5.

1. Tarifa vjetore për ripërtëritjen e certifikatës së mbrojtjes shtesë paguhet në DPPI për çdo vit të kohëzgjatjes së saj.
2. Tarifa vjetore e përcaktuar në pikën 1 të këtij neni mbulon periudhën 12-mujore, duke filluar nga data e mbarimit të patentës bazë dhe paguhet për çdo vit më vete.
3. Nëse viti i fundit i kohëzgjatjes së certifikatës është më i shkurtër se 12 muaj, tarifa vjetore e ripërtëritjes së këtij viti do të parapaguhet në shumën që është në përpjesëtim me kohëzgjatjen e certifikatës, së bashku me pagesën e shumës totale të tarifës vjetore të vitit të plotë para vitit të fundit.
4. Nëse tarifa vjetore nuk paguhet sipas pikave 2 ose 3, ajo mund të paguhet brenda gjashtë muajve të tjerë shtesë përkundrejt pagesës së një tarife shtesë, të barabartë me 50% të vlerës së tarifës vjetore përkatëse. Nëse tarifa vjetore nuk paguhet as brenda kësaj periudhe shtesë gjashtëmujore, ajo mund të paguhet brenda një periudhe të dytë shtesë prej dy muajsh në vijim të periudhës së parë shtesë, përkundrejt pagesës së një tarife shtesë, të barabartë me 100% të vlerës së tarifës vjetore përkatëse.
5. Tarifa vjetore e ripërtëritjes, sipas këtij neni, mund të paguhet nga çdo person që plotëson kushtet sipas nenit 16 të ligjit.
6. DPPI-ja njofton mbajtësin e certifikatës së mbrojtjes shtesë për mospagesën e tarifës vjetore të ripërtëritjes për pasojat e mospagesës së tarifës dhe për mundësinë që ka ai për të paguar tarifën e ripërtëritjes sipas pikës 4 të këtij neni.

1. 1. Në rast se aplikanti i patentës, mbajtësi i patentës ose mbajtësi i modelit të përdorimit nuk paguan tarifën vjetore të ripërtëritjes, patenta ose modeli i përdorimit mbaron në datën që pason datën në të cilën mbaron afati i fundit për pagesën e tarifës vjetore të ripërtëritjes, sipas pikave 3 dhe 5 të nenit 89 të ligjit.
   2. Mbarimi i patentës ose modelit të përdorimit botohet në buletin.

   Neni 92 Mbarimi i patentës me dorëheqje

   1. Mbajtësi i patentës ose modelit të përdorimit mund të heqë dorë pjesërisht ose plotësisht nga patenta ose modeli i përdorimit nëpërmjet depozitimit të një kërkese për këtë qëllim në DPPI.
   2. Efekti i dorëheqjes fillon nga data e depozitimit në DPPI të kërkesës për dorëheqje.
   3. Në rast se janë regjistruar të drejta të personave të tretë në regjistrat përkatës, mbajtësi i patentës ose modelit të përdorimit depoziton edhe pëlqimin me shkrim të këtyre personave për dorëheqjen, së bashku me kërkesën për dorëheqje.
   4. DPPI-ja regjistron dorëheqjen në regjistrin përkatës dhe e boton atë në buletin.